piątek, 18 listopada 2016

Wizja Lokalna


Wizja Lokalna to jedna z trudniejszych książek Lema. Zaawansowana prognoza rozwoju ludzkiej cywilizacji (na przykładzie planety o nazwie Encja) w dwojakim wydaniu. Wydanie pierwsze - kraj Kurdlandii, reżim totalny, tłamszący każdy przejaw wolności i indywidualności swoich podwładnych. Wydanie drugie – kraj Luzanii, wolność totalna, uszczęśliwiająca na siłę i wiedząca lepiej (za sprawą bystrów i etykosfery) co jest lepsze dla wszystkich mieszkańców. Widać wyraźnie jakie dwa mocarstwa, bieguny ideologiczne z 1981 roku Lem wziął na tapetę. I nie jest tu jakoś bardziej wyrozumiały dla tego zamorskiego „raju”, do którego wzdychali ludzie przygwożdżeni szarą rzeczywistością stanu wojennego.

Jest to jednak chyba coś więcej niż tylko proste nawiązanie do sytuacji na świecie z początku lat osiemdziesiątych. Stanisław Lem na przykładzie Luzanii krytykuję ludzką tendencję do obdarowania technologii coraz większym kredytem zaufania. Technologiczna osobliwość (w bardzo osobliwym wydaniu), która eksplodowała na Encji, nie kieruje się zdrowym rozsądkiem, nie jest ludzka w swym zapamiętaniu. To przecież tak naprawdę program, doskonały twór jak Golem XIV, który wymknął się już ludzkiemu poznaniu i nie jest prognozowalny. To zagrożenie jest jeszcze większe niż jakieś ludzkie państwa totalitarne, które kiedyś i tak przecież upadną. Wyzwolenie intelektu z biologicznej formy i puszczenie go samopas, dehumanizuje wszystkie jego cechy. To jest największe niebezpieczeństwo.

Przedostatnie spotkanie z Ijonem Tichym przywodzi na myśl zarówno Dzienniki Gwiazdowe jak i Kongres Futurologiczny. Lem jednak tym razem (wzorem Głosu Pana) przesunął suwak definiujący „beletrystyczność” swojej twórczości mocno w stronę eseistyki, używając przygód Tichego tylko jako wygodnego nośnika idei. Cecha chyba już charakterystyczna dla późnego Lema. 

Tytuł: Wizja Lokalna
Autor: Stranisław Lem
Wydawca: Agora
Data wydania: 2010
Liczba Stron: 266
ISBN: 9788375525809

Brak komentarzy:

Publikowanie komentarza